Stimuleringsfonds

In het eerste tijdvak van de Regeling Experiment zijn dit jaar 38 projecten geselecteerd. Coördinator Gabriella Fiorentini reflecteert op de selectie.

25 augustus 2022

algemene indruk

De Regeling Experiment staat open voor kleinschalige, experimentgedreven projecten op het gebied van vormgeving, architectuur, digitale cultuur en cross-overs daartussen. In het eerste tijdvak van 2022 zijn veel aanvragen ingediend, voornamelijk uit de vakgebieden vormgeving en digitale cultuur en de daarbij horende subdisciplines.

Opvallend is dat het aantal aanvragen op het gebied van architectuur en bijbehorende subdisciplines achterblijft, terwijl het Stimuleringsfonds ook in dit vakgebied experiment wil aanmoedigen. We zien kansen op bijvoorbeeld het gebied van onderzoek naar klimaatadaptief bouwen of circulaire materiaalontwikkelingen. Ook kleinschalige onderzoeksprojecten die deelvragen van de complexe transitieopgaven verkennen zoals de energietransitie en de woningbouwopgave zijn geschikt voor de Regeling Experiment. Goede voorbeelden van ondersteunde experimenten op het gebied van architectuur zijn de hieronder genoemde projecten van Hester van Gent, Studio Verter, Honey Jones-Hughes en Studio Method, of het project van landschapsontwerper en onderzoeker Pierre Oskam en architect en computational designer Max Latour waarover we een artikel schreven.

Net als in de twee tijdvakken die in 2021 openstonden ziet het fonds dat de Regeling Experiment vooral ook nieuwe aanvragers aanspreekt. Meer dan de helft van de positief beoordeelde aanvragen werden gedaan door een ontwerper of maker die niet eerder subsidie van het Stimuleringsfonds ontving. Daarnaast is een toenemend aantal projecten gericht op interdisciplinaire projecten binnen de creatieve industrie.

Inhoudelijk valt op dat onderzoeksvragen die door de coronapandemie in de belangstelling stonden, zoals nieuwe vormen van virtuele en fysieke interactie, minder vertegenwoordigd zijn dan in 2021. Het aantal internationale activiteiten is daarentegen sterk toegenomen sinds het weer mogelijk is om zonder beperkingen te reizen.

cross-overs

Verschillende projecten zijn gericht op interessante cross-overs met overige disciplines en nieuwe werkterreinen. Zo onderzoekt bijvoorbeeld ontwerper Lisa Mandemaker samen met politicoloog Marijn Hoijtink met het project Prototype Warfare mogelijke alternatieven voor huidige vormen van technologie en defensie. Met het experiment Call of the Void richt Stichting Monobanda PLAY zich op een experimentele multiplayer-meditatie-ervaring als poëtische reflectie op depressie. Hester van Gent verkent met het experiment Of Colonnades and Promenades de betekenis van het begrip ‘menselijke maat’ door maat en mens, ontwerp en maatschappij aan elkaar te relateren in associatieve essays.

klimaat en duurzaamheid

De aandacht voor vraagstukken rondom klimaat en duurzaamheid was in het eerste tijdvak van 2022 onverminderd groot. Aanvragen komen vanuit alle disciplines. Communi Pecuni wil met CommuniPecuni – EXPERIMENTAL JOURNEY een duurzaam alternatief ontwikkelen voor de NFT-extractiecultuur. Honey Jones-Hughes en Antonio de la Hera onderzoeken met het experiment Urban Algaculture? het potentieel van de teelt van zeewier voor stadslandbouw. En Studio Method onderzoekt met Deep Time Decay verval, veroudering en materiaalgebruik bij het ontwerpen van infrastructuur.

publieke ruimte

Ook de aandacht voor sociale aspecten van de publieke ruimte en nieuwe vormen van samenwerken zijn onverminderd groot. Geïnspireerd op het door Jill Stoner gedefinieerde idee van minor architecture onderzoekt Studio Verter met Minor Architecture – Fundamental Spaces alternatieven voor marktgedreven stadsontwikkeling. Ruben van de Ven en Ward Goes onderzoeken met This Space Does Exist de socioculturele rol van beeld in de publieke ruimte.

individuele ontwikkeling

Het feit dat de Regeling Experiment met het tweede beoordelingscriterium openstaat voor de ontwikkeling van de eigen praktijk leidt ook in dit tijdvak tot een reeks experimenten gericht op de individuele ontwikkelingen. Naast persoonlijke projecten zoals het experiment Chainsaw the hero of hell van Those who act as ghosts zijn een aantal voorstellen gericht op samenwerkingen met werkplaatsen, met het doel kennis over ambacht en productieprocessen op te doen. Zo onderzoekt Cream on Chrome met The Washi Exploratory het potentieel van het Japanse ambacht van papierfabricage in een Europees context samen met Sekishu Washi ateliers in Japan.

diversiteit en inclusie

Verschillende, met name internationale projecten, stellen onderzoeksvragen centraal gericht op het koloniale verleden en een genuanceerde en respectvolle uiteenzetting daarmee. Voorbeelden hiervan zijn het onderzoek Xunaxhidó’. Worlds within Worlds van Elena Perez Guembe, Klankkleur Soundsystem van Robbie Doorman, en Performing Data Otherwise van Julien McHardy.

Ook zijn met regelmaat ontwerpvragen rondom inclusie terug te zien. Zo richt gooitz zich met een pressure-cooker onderzoek tijdens het Regenboogfestival in Zwolle op Ontwerpen voor een veilige, open en aantrekkelijke stad. Mika Schalks onderzoekt met het experiment Young Queer Television samen met Wobby.club alternatieve rolmodellen voor kinderen op jeugdtelevisie. En met het experiment Braillant wil Thomas van der Sman de tactiliteit van inclusief inpakpapier onderzoeken.

Kijk hier voor alle in 2022 geselecteerde projecten in Experiment.

cijfers

Van de 61 in behandeling genomen subsidieverzoeken in tijdvak één zijn er 38 gehonoreerd. Het honoreringspercentage komt daarmee op 62 procent. Het beschikbare budget was € 350.000. Het eerste tijdvak van 2022 liep van 15 februari tot 30 mei 2022. Met de positieve beoordeling van een op 13 mei ingediende aanvraag werd het subsidieplafond van € 350.000 bereikt. Aanvragen die later dan deze aanvraag werden ingediend, zijn niet meer in behandeling genomen.

nieuwe ronde

Het tweede tijdvak van 2022 opent op 1 september en loopt tot 15 november. Het beschikbare budget is € 250.000. Als dit subsidieplafond voor het einde van het tijdvak is bereikt, kunnen aanvragen niet meer in behandeling worden genomen en zal de regeling eerder sluiten. Wacht dus niet tot de laatste dag van het tijdvak met het indienen van je aanvraag.

Meer informatie over het voorbereiden van je aanvraag bij de Regeling Experiment vind je in de Leidraad voorbereiding subsidieaanvraag Experiment.

Heb je vragen, neem dan vanaf 1 september contact op met de nieuwe coördinator van de Regeling Experiment Carlijn Limburg via experiment@stimuleringsfonds.nl.

Foto bovenaan: The Washi Exploratory, Cream on Chrome en Sekishu Washi