zoek

Cyanne van den Houten onderzoekt de verborgen infrastructuur van AI in Hongkong

Hoe zichtbaar zijn de ecologische en sociale gevolgen van kunstmatige intelligentie? Mediakunstenaar Cyanne van den Houten onderzocht dit tijdens een residency bij Videotage in Hongkong, ondersteund vanuit de Open Oproep Residency Videotage. Tijdens de residency ontwikkelde hen de immersieve installatie Phantasmagoria, waarin de vaak verborgen schaduwkanten van technologie centraal staan. De open oproepen voor verschillende residencies (naast Honkong ook in Marokko, Suriname en Indonesië) zijn nu geopend en sluiten op 21 oktober om 16.00 uur CEST.

2 september 2026

Gedurende hun verblijf onderzocht Van den Houten de rol van Hongkong en de Parelrivierdelta binnen het mondiale AI-ecosysteem. Deze regio speelt een belangrijke rol in de productie, verwerking en circulatie van technologie. Tegelijkertijd zijn de gevolgen daarvan, van energieverbruik en grondstoffenwinning tot arbeid en elektronisch afval, vaak nauwelijks zichtbaar. Juist die verborgen verhalen vormden het uitgangspunt voor het onderzoek.

Dat resulteerde in Phantasmagoria, een installatiewerk waarin technologie niet wordt gepresenteerd als iets vanzelfsprekends of immaterieels, maar als een systeem dat diep verweven is met mensen, plekken en natuurlijke hulpbronnen. Met veldopnames, datavisualisaties, lichtinstallaties en zelfgebouwde sculpturen maakt Van den Houten zichtbaar wat volgens hen vaak buiten beeld blijft.

Voor de installatie liet Van den Houten zich inspireren door de fantasmagorie, een achttiende-eeuwse vorm van illusietheater waarin geesten en verschijningen werden opgeroepen met geprojecteerde beelden. In Phantasmagoria keren die geesten terug in een hedendaagse vorm: als sporen van verouderde technologie, mislukte experimenten en vergeten infrastructuren die nog altijd doorwerken in het digitale tijdperk.

De residency bij Videotage biedt makers de ruimte om onderzoek te doen, nieuwe perspectieven te verkennen en zich te verbinden met de lokale context van Hongkong. Voor Van den Houten bood de stad een unieke omgeving om na te denken over de snelle technologische ontwikkelingen en hun maatschappelijke impact. In de video deelt hen hoe de residency heeft bijgedragen aan nieuwe inzichten en de ontwikkeling de installatie.